Hof van Justitie: GEEN recht op teruggaaf van de btw in hoofde van tussenpersonen bij de levering van tabaksfabrikaten
Het Hof van Justitie heeft zich uitgesproken over een prejudiciële vraag van het Hof van beroep te Gent inzake de teruggaaf van de btw in het geval de afnemer de prijs van de geleverde tabaksproducten niet betaalt (C-489-09, dd. 27 januari 2011).
Feiten
Vandoorne NV is een groothandelaar in tabaksfabrikaten. Zij fungeert als tussenpersoon tussen de fabrikanten en/of de invoerders enerzijds en de verkopers en/of kleinhandelaars anderzijds. Op de facturen die voor deze leveringen aan Vandoorne NV worden uitgereikt is de vermelding aangebracht: "Tabaksfabrikaten: btw voldaan bij de bron en niet aftrekbaar". Het bedrag van de btw wordt niet afzonderlijk vermeld. Dezelfde vermelding wordt op de facturen naar de afnemer aangebracht. De btw wordt weerom niet afzonderlijk vermeld op de uitgaande facturen die Vandoorne NV zelf uitreikt.
In de sector van tabaksfabrikaten wordt dergelijke vereenvoudiging van de heffing van de btw toegepast ter voorkoming van belastingfraude en –ontwijking. De btw wordt in één keer geheven bij de bron ten laste van de fabrikant of de invoerder. De tussenpersonen (zoals Vandoorne NV) hoeven bij de levering door hun eigen leverancier geen voorbelasting te betalen en zijn in een later stadium bij levering aan hun afnemers geen btw verschuldigd aan de Belgische Staat.
Vandoorne NV heeft de belastingadministratie echter verzocht om teruggaaf van de btw betreffende leveringen van tabaksfabrikaten nadat de schuldvordering voor deze leveringen door het faillissement van diens afnemer definitief verloren was gegaan.
De belastingadministratie heeft dit verzoek afgewezen omdat er over deze levering geen btw was aangerekend. De btw was immers al door de fabrikant voldaan samen met de accijns.
Prejudiciële vraag
In de loop van de hierop volgende gerechtelijke procedure, wordt het Hof van Justitie een prejudiciële vraag gesteld, met name of een nationale vereenvoudigingsmaatregel kan worden toegepast, die weliswaar het tegengaan van belastingfraude en –ontwijking beoogt, wanneer dit tot gevolg heeft dat de leveranciers die als tussenpersonen handelen het recht op aftrek van de btw wordt ontzegt.
Het Hof van Justitie besliste in dit verband dat gelet op het feit dat deze tussenpersonen (in casu Vandoorne NV) geen btw hoeven te betalen of af te dragen, zij ook geen recht op aftrek of teruggave
kunnen hebben.
Tevens licht het Hof verder toe dat indien een dergelijke teruggaaf zou worden toegestaan in het geval de afnemer onvermogend blijkt te zijn en de prijs van de levering niet wordt betaald, het gevaar bestaat dat zowel de heffing van de btw aanzienlijk wordt bemoeilijkt als fraude en misbruik in de hand worden gewerkt. De tabaksmarkt leent zich immers bij uitstek voor de ontwikkeling van illegale handel.
De Belgische vereenvoudigingsmaatregel druist aldus het Hof dan ook niet in tegen de Europese btw-regelgeving.
Meer informatie over dit onderwerp?
Voor bijkomende informatie omtrent dit onderwerp kan u steeds contact opnemen met het BDO Center of Competence btw.